Αρτέμιδα: Θάλασσα, βόλτα και χαλαροί ρυθμοί
ιδανικός προορισμός για μια σύντομη απόδραση από την καθημερινότητα, για καφέ, φαγητό και περπάτημα στις απέραντες παραλίες της
Εισαγωγή
Η Αρτέμιδα βρίσκεται στην ανατολική Αττική. Συνορεύει με τη Ραφήνα στα βόρεια, με τα Σπάτα στα δυτικά και με το Πόρτο Ράφτη στα νότια. Διαθέτει μια εκτεταμένη ακτογραμμή που υπολογίζεται περίπου στα 18 χιλιόμετρα, εκ των οποίων τα περισσότερα είναι παραλίες με αμμουδιά και ρηχά νερά, ενώ από την πλευρά του Ευβοϊκού κόλπου η παραλία είναι βραχώδης, με μικρά λιμανάκια για μπάνιο.
Σύμφωνα με μαρτυρίες ανθρώπων που βρέθηκαν στην Αρτέμιδα τη δεκαετία του 40΄, τότε αποτελούσε ένα απέραντο πευκοδάσος, χωρίς ούτε μία κατοικία, ενώ στις παραλίες υπήρχαν αμμόλοφοι.
Κατά τις δεκαετίες 70΄-80΄ μετατράπηκε σε κατεξοχήν παραθεριστικό προορισμό, χτίστηκαν οι πρώτες εξοχικές κατοικίες και συνδέθηκε με αστική συγκοινωνία, με αφετηρία το Θησείο. Στα χρόνια που ακολούθησαν το πευκοδάσος κόπηκε και οι αμμόλοφοι στις παραλίες χρησιμοποιήθηκαν ως οικοδομικά υλικά…
Τη δεκαετία του 90΄ υπήρξε έκρηξη στην οικοδομική δραστηριότητα και ραγδαία αύξηση του αριθμού των μόνιμων κατοίκων. Η Αρτέμιδα πλέον αποτελείται κυρίως από πολυόροφες κατοικίες και ενοικιαζόμενα Airbnb…
Περιβάλλον
Παρά τη μεγάλη αλλαγή που υπέστη το φυσικό περιβάλλον της Αρτέμιδας με το πέρασμα των δεκαετιών, διατηρεί ακόμα μερικές «οάσεις» για τις οποίες μπορεί να υπερηφανεύεται.
Η κυριότερη είναι ο υδροβιότοπος στην περιοχή Αλυκές, μια φυσική λίμνη η οποία προστατεύεται από νομοθεσία της ΕΕ και που φιλοξενεί μεγάλο πλούτο πανίδας.

φωτό T. Adamakopoulos
Εκεί έχουν παρατηρηθεί και καταγραφεί περισσότερα από 100 είδη μόνιμων και μεταναστευτικών πουλιών όπου βρίσκουν καταφύγιο, για ξεκούραση και αναπαραγωγή. Αγριόπαπιες, κύκνοι, φλαμίνγκο, χήνες, πελαργοί, αλκυόνες και άλλα πτηνά προσελκύουν το ενδιαφέρον ανθρώπων που τα φωτογραφίζουν (birdwatching).

Πηγή: Ορνιθολογική Εταιρεία
Στις παραλίες της Αρτέμιδας, ειδικά στην παραλία που βρίσκεται μπροστά από τον υδροβιότοπο, βγαίνουν και γεννούν τα αυγά τους θαλάσσιες χελώνες Καρέτα-Καρέτα, τις φωλιές των οποίων προστατεύουμε εμείς οι μόνιμοι κάτοικοι σε συνεργασία με τον ΑΡΧΕΛΩΝ (Σύλλογος για την Προστασία της Θαλάσσιας Χελώνας).
Ιστορία
Η Αρτέμιδα κατοικήθηκε από το 2.000 π.Χ., δηλαδή κατά την διάρκεια της πρωτοελλαδικής περιόδου. Στην περιοχή Αλυκή αποκαλύφθηκε οχυρωμένος πρωτοελλαδικός οικισμός, οι Αραφηνίδες Αλές, ο οποίος αποτελούσε τον δεύτερο σε μέγεθος Δήμο των αρχαίων Αραφηνίων. Ο μύθος αναφέρει πως ο Ορέστης επιστρέφοντας από την Ταυρική χερσόνησο με την Ιφιγένεια και το θαυματουργό ξόανο της Αρτέμιδος, αποβιβάστηκε στις Αραφηνίδες Αλές, όπου ίδρυσε ναό για την Αρτέμιδα και έστησε άγαλμα.
Τα θεμέλια του ναού διατηρούνται σήμερα σε ελεγχόμενο χώρο στην κεντρική παραλία του δήμου, όπως επίσης και ο βωμός της θεάς σε κοντινή απόσταση επάνω στην ακτή. Στο ναό λατρευόταν η Άρτεμη ως «ταυροπόλος» θεά, ενώ η Ιφιγένεια αποσύρθηκε στο ιερό της Αρτέμιδος στη Βραυρώνα, το οποίο σώζεται έως σήμερα.
Από τον Ευριπίδη φαίνεται ότι είχε επιζήσει μια παλιά λατρευτική συνήθεια, μια συμβολική ανθρωποθυσία που λάμβανε χώρα στις Αραφηνίδες Αλές, και κατά την διάρκεια της οποίας χαράσσονταν ο λαιμός ενός ανθρώπου ώστε να βραχεί με αίμα ο βωμός της θεάς.

το Ιερό όπως είναι σήμερα

το Ιερό όπως ήταν παλαιότερα, καθαρισμένο από χώματα και χόρτα – πηγή: odysseus.culture.gr
Ο ναός της Ταυροπόλου Αρτέμιδος εντοπίστηκε το 1925 και ερευνήθηκε συστηματικά κατά τα έτη 1956 και 1957 από την Αρχαιολογική Εταιρεία. Η κατασκευή του ναού, στον οποίο ανήκουν τα ορατά σήμερα θεμέλια, χρονολογείται στα τέλη του 5ου αιώνα π.Χ. Τα ευρήματα από το ιερό της Αρτέμιδος Ταυροπόλου εκτίθενται και φυλάσσονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βραυρώνας.
Λίγα χιλιόμετρα πιο μακριά, βρίσκεται ο Ναός της Βραυρωνίας Αρτέμιδος και το μουσείο.
Τα παλαιότερα ευρήματα που σχετίζονται με τη λειτουργία του Ιερού στη Βραυρώνα ανάγονται στον 9ο αιώνα π.Χ. Στις αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. κτίζεται ο μεγάλος πώρινος δωρικός ναός της Άρτεμης πάνω από το μέρος όπου υπόγεια φλέβα του Ερασίνου αναβλύζει νερό. Από το ναό σώζονται μόνο τα θεμέλια. Το λατρευτικό άγαλμα της θεάς, που θεωρείται έργο του Πραξιτέλη, δεν σώθηκε.

πηγή: e-pixida.gr
Στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Βραυρώνας, φιλοξενούνται αναθήματα προς τιμή της Αρτέμιδος, προστάτιδος της γυναικείας γονιμότητας.

πηγή: attikanet.blogspot.com
Είναι δεκάδες τα ευρήματα που μπορεί κανείς να δει σ’ ένα από τα ωραιότερα αρχαιολογικά Μουσεία της Αττικής. Μπορείτε να το επισκεφτείτε καθημερινά, εκτός Τρίτης, 8:30 π.μ.–3:30 μ.μ. Η εμπειρία από την επίσκεψη στον αρχαιολογικό χώρο της Βραυρώνας, θα σας αποζημιώσει…
Βόλτα στην Αρτέμιδα
Η Αρτέμιδα βρίσκεται περίπου 28 χιλιόμετρα από το κέντρο της Αθήνας. Μέσω της Αττικής Οδού μπορείτε να φτάσετε πολύ γρήγορα, για μια βόλτα στη θάλασσα. Στη διαδρομή από την Αθήνα θα συναντήσετε και δύο μεγάλα εμπορικά κέντρα, το Smart Park στα Σπάτα και το εμπορικό Πάρκο του αεροδρομίου Ελευθέριος Βενιζέλος, επομένως μπορείτε να συνδυάσετε τη βόλτα σας και με shopping therapy!
Δραστηριότητες
Η Αρτέμιδα αποτελεί δημοφιλή προορισμό για θαλάσσια σπορ, windsurfing και kitesurfing. Διαθέτει πολλές σχολές που μπορείτε να κάνετε μαθήματα, ή να νοικιάσετε εξοπλισμό για λίγες ώρες και να δοκιμάσετε τις ικανότητές σας στα σπορ!
Αν δεν είστε τόσο τολμηροί, μπορείτε απλά να περπατήσετε στον εξαιρετικής ομορφιάς πεζόδρομο που βρίσκεται στον Ευβοϊκό κόλπο, πάνω από τα βράχια. Ξεκινάει από την ταβέρνα του Ξυπόλυτου και καταλήγει στο γραφικό εκκλησάκι της Αγίας Παρασκευής.

το εκκλησάκι της Αγίας Παρασκευής
Απέραντες είναι και οι αμμώδεις παραλίες, ιδανικές για περπάτημα και ποδήλατο!
Πολιτισμός
Δυστυχώς η Αρτέμιδα δεν διαθέτει κινηματογράφους και θέατρα. Παλαιότερα υπήρχαν πολλοί θερινοί κινηματογράφοι, οι οποίοι έκλεισαν. Θερινός κινηματογράφος υπάρχει πλέον μόνο στη γειτονική Ραφήνα.
Το καλοκαίρι ζωντανεύει πολιτιστικά η περιοχή. Στο υπαίθριο Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου, το οποίο βρίσκεται επι της Λεωφόρου Αρτέμιδος δίπλα στο super market Market In, μπορείτε να παρακολουθήσετε θεατρικές και χορευτικές παραστάσεις, καθώς και συναυλίες.

το υπαίθριο Πολιτιστικό Κέντρο δήμου Αρτέμιδας, πηγή φωτό: Μανώλης Καζεράκης
Βόλτα για καφέ
Εξαιρετική επιλογή για βόλτα και καφέ αποτελεί το GARDENale, στα σύνορα Αρτέμιδας και Ραφήνας. Σε έναν καταπράσινο χώρο, υπάρχει καφετέρια και παιδότοπος, ιδανικός προορισμός αν έχετε μικρά παιδιά!
Στον χώρο αυτό κατά τους καλοκαιρινούς μήνες γίνονται συναυλίες διάσημων καλλιτεχνών, με πιο πρόσφατες του Αλκίνοου Ιωαννίδη , του Γκόραν Μπρέγκοβιτς, του Βασίλη Παπακωνσταντίνου και της Ιουλίας Καραπατάκη.
Στην ανατολική πλευρά της Αρτέμιδας, στον Ευβοϊκό κόλπο, βρίσκεται η καφετέρια (και windsurfing club) Nissakia. Εκεί μπορείτε να απολαύσετε τον καφέ σας, πρωινό, brunch, hamburgers και το βραδάκι το ποτό σας, με θέα τη θάλασσα και το γραφικό νησάκι του Αγίου Νικολάου που βρίσκεται ακριβώς απέναντι!

Φαγητό
Όταν μεσημεριάσει, ο καλύτερος προορισμός για φαγητό είναι η περίφημη ψαροταβέρνα του Ξυπόλυτου, η οποία βρίσκεται πολύ κοντά στο καφέ Nissakia. Ψάρια και λίγα αλλά καλά ορεκτικά σε μια ταβέρνα που μετρά 58 χρόνια ζωής στην Αρτέμιδα.
Επίσης, υπάρχουν άλλες τρεις ψαροταβέρνες και μεζεδοπωλεία στο τέρμα των λεωφορείων στον Αγιο Νικόλαο Αρτέμιδας: ο Πάρις, το Αμμούδι και το Δίχτυ. Δίπλα βρίσκεται και το ψητοπωλείο το Τέρμα, με εξαιρετικά σουβλάκια.
Στο κέντρο της πόλης της Αρτέμιδας, βρίσκονται άλλες δύο εξαιρετικές ταβέρνες, η ταβέρνα του Θωμά (με ζωντανή μουσική) και το Μπριζολάδικο.
Απογευματινή βόλτα και νυχτερινή έξοδος
Το απόγευμα και το βραδάκι μπορείτε να επισκεφθείτε το Malabar, για καφέ ή ποτό.
Κορυφαία επιλογή για καφέ ή ποτό αποτελεί και το Ricci cafe bar, το οποίο φημίζεται για τα εξαιρετικά cocktails του! Το προτείνουμε ανεπιφύλακτα!
Για τη βραδινή σας έξοδο, για μουσική και χορό, προτείνουμε το Palazzo, το οποίο κυριαρχεί στη διασκέδαση στην Αρτέμιδα εδώ και πολλές δεκαετίες.
Επίλογος
Η Αρτέμιδα αποτελεί έναν κοντινό προορισμό στην Αττική, με εύκολη πρόσβαση και πολλές επιλογές για δραστηριότητες, καφέ, ποτό, φαγητό, ή έστω για μιά απλή βόλτα στη θάλασσα για να αλλάξετε διάθεση. Μη διστάσετε να την επισκεφθείτε, θα σας αποζημιώσει με την ομορφιά της!
Πηγές
odysseus.culture.gr, Υπουργείο Πολιτισμού, Wikipedia
